సుందరకాండ 62


    • తాన్ ఉవాచ హరి శ్రేష్ఠొ హనూమాన్ వానర ఋషభః |
      అవ్యగ్ర మనసొ యూయం మధు సేవత వానరాః || 1
      అహమావారయిష్యామి యుష్మాకం పరిపంథినః |


    • శ్రుత్వా హనుమతొ వాక్యం హరీణాం ప్రవరొ అంగదః || 2
      ప్రత్యువాచ ప్రసన్న ఆత్మా పిబంతు హరయొ మధు |


    • అవశ్యం కృత కార్యస్య వాక్యం హనుమతొ మయా || 3
      అకార్యం అపి కర్తవ్యం కిం అంగ పునః ఈదృశమ్ |


    • అందగస్య ముఖాత్ శ్రుత్వా వచనం వానర ఋషభాః || 4
      సాధు సాధ్వ్ ఇతి సమ్హృష్టా వానరాః ప్రత్యపూజయన్ |


    • పూజయిత్వా అంగదం సర్వే వానరా వానర ఋషభమ్ || 5
      జగ్ముః మధు వనం యత్ర నదీ వేగ ఇవ ద్రుతమ్ |


    • తే ప్రహృష్టా మధు వనం పాలాన్ ఆక్రమ్య వీర్యతః || 6
      అతిసర్గాచ్ చ పటవొ దృష్ట్వా శ్రుత్వా చ మైథిలీమ్ |
      పపుః సర్వే మధు తదా రసవత్ఫలమాదదుః || 7


    • ఉత్పత్య చ తతః సర్వే వన పాలాన్ సమాగతాః |
      తాడయంతి స్మ శతశః సక్తాన్ మధు వనే తదా || 8


    • మధూని ద్రొణ మాత్రాణి బహుభిః పరిగృహ్య తే |
      పిబంతి సహితాః సర్వే భక్షయంతి తథా అపరే || 9


    • కేచిత్ పీత్వా అపవిధ్యంతి మధూని మధు పింగలాః |
      మధు ఉచ్చిష్టేన కేచిచ్ చ జఘ్నుః అన్యొన్యం ఉత్కటాః || 10


    • అపరే వృక్ష మూలేషు శాఖాం గృహ్య వ్యవస్థితః |
      అత్యర్థం చ మద గ్లానాః పర్ణాని ఆస్తీర్య శేరతే || 11


    • ఉన్మత్త భూతాః ప్లవగా మధు మత్తాః చ హృష్టవత్ |
      క్షిపంతి అపి తథా అన్యొన్యం స్ఖలంతి అపి తథా అపరే || 12


    • కేచిత్ క్ష్వేడాన్ ప్రకుర్వంతి కేచిత్ కూజంతి హృష్టవత్ |
      హరయొ మధునా మత్తాః కేచిత్ సుప్తా మహీ తలే || 13


    • కృత్వా కేచిర్ధసంత్యన్యే కేచిత్కుర్వంతి చేతరత్ |
      కృత్వా కేచిద్వదంత్యన్యే కేచిద్బుధ్యంతి చేతరత్ || 14


    • యే అపి అత్ర మధు పాలాః స్యుః ప్రేష్యా దధి ముఖస్య తు |
      తే అపి తైః వానరైః భీమైః ప్రతిషిద్ధా దిశొ గతాః || 15


    • జానుభిః చ ప్రకృష్టాః చ దేవ మార్గం చ దర్శితాః |
      అబ్రువన్ పరమ ఉద్విగ్నా గత్వా దధి ముఖం వచః || 16


    • హనూమతా దత్త వరైః హతం మధు వనం బలాత్ |
      వయం చ జానుభిః కృష్టా దేవ మార్గం చ దర్శితాః || 17


    • తతొ దధి ముఖః క్రుద్ధొ వనపః తత్ర వానరః |
      హతం మధు వనం శ్రుత్వా సాంత్వయామాస తాన్ హరీన్ || 18


    • ఇహ ఆగచ్ఛత గచ్ఛామొ వానరాన్ అతిదర్పితాన్ |
      బలేన ఆవారయిష్యామొ మధు భక్షయతొ వయమ్ || 19


    • శ్రుత్వా దధి ముఖస్య ఇదం వచనం వానర ఋషభాః |
      పునః వీరా మధు వనం తేన ఎవ సహితా యయుః || 20


    • మధ్యే చ ఎషాం దధి ముఖః ప్రగృహ్య సుమహాతరుమ్ |
      సమభ్యధావత్ వేగేనా తే చ సర్వే ప్లవంగమాః || 21


    • తే శిలాః పాదపాన్ చ అపి పాషాణాన్ చ అపి వానరాః |
      గృహీత్వా అభ్యాగమన్ క్రుద్ధా యత్ర తే కపి కుంజరాః || 22


    • తే స్వామి వచనం వీరా హృదయేష్వ్ అవసజ్య తత్ |
      త్వరయా హి అభ్యధావంత సాల తాల శిలా ఆయుధాః || 23


    • వృక్షస్థాన్ చ తలస్థాన్ చ వానరాన్ బల దర్పితాన్ |
      అభ్యక్రామంత తే వీరాః పాలాః తత్ర సహస్రశః || 24


    • అథ దృష్ట్వా దధి ముఖం క్రుద్ధం వానర పుంగవాః |
      అభ్యధావంత వేగేన హనూమత్ ప్రముఖాః తదా || 25


    • తం సవృక్షం మహాబాహుం ఆపతంతం మహాబలమ్ |
      ఆర్యకం ప్రాహరత్ తత్ర బాహుభ్యాం కుపితొ అంగదః || 26


    • మద అంధః అ న వేద ఎనం ఆర్యకొ అయం మమ ఇతి సః |
      అథ ఎనం నిష్పిపేష ఆశు వేగవత్ వసుధా తలే || 27


    • స భగ్న బాహుః విముఖొ విహ్వలః శొణిత ఉక్షితః |
      ముమొహ సహసా వీరొ ముహూర్తం కపి కుంజరః || 28


    • స సమాశ్వస్య సహసా సంక్రుద్ధొ రాజమాతులః |
      వానరాన్వారయామాస దణ్డేన మధుమొహితాన్ || 29


    • స కథంచిత్ విముక్తః తైః వానరైః వానర ఋషభః |
      ఉవాచ ఎక అంతం ఆగమ్య భృత్యాన్ తాన్ సముపాగతాన్ || 30


    • ఎతే తిష్ఠంతు గచ్ఛామొ భర్తా నొ యత్ర వానరః |
      సుగ్రీవొ విపుల గ్రీవః సహ రామేణ తిష్ఠతి || 31


    • సర్వం చైవ అంగదే దొషం శ్రావయిష్యామి పార్థివ |
      అమర్షీ వచనం శ్రుత్వా ఘాతయిష్యతి వానరాన్ || 32


    • ఇష్టం మధు వనం హి ఎతత్ సుగ్రీవస్య మహాత్మనః |
      పితృ పైతామహం దివ్యం దేవైః అపి దురాసదమ్ || 33


    • స వానరాన్ ఇమాన్ సర్వాన్ మధు లుబ్ధాన్ గత ఆయుషః |
      ఘాతయిష్యతి దణ్డేన సుగ్రీవః ససుహృజ్ జనాన్ || 34


    • వధ్యా హి ఎతే దురాత్మానొ నృప ఆజ్~నా పరిభావినః |
      అమర్ష ప్రభవొ రొషః సఫలొ నొ భవిష్యతి | 35


    • ఎవం ఉక్త్వా దధి ముఖొ వన పాలాన్ మహాబలః |
      జగామ సహసా ఉత్పత్య వన పాలైః సమన్వితః || 36


    • నిమేష అంతర మాత్రేణ స హి ప్రాప్తొ వన ఆలయః |
      సహస్ర అంశు సుతొ ధీమాన్ సుగ్రీవొ యత్ర వానరః || 37


    • రామం చ లక్ష్మణం చైవ దృష్ట్వా సుగ్రీవం ఎవ చ |
      సమ ప్రతిష్ఠాం జగతీం ఆకాశాన్ నిపపాత హ || 38


    • స నిపత్య మహావీర్యః సర్వైః తైః పరివారితః |
      హరిః దధి ముఖః పాలైః పాలానాం పరమ ఈశ్వరః || 39
      స దీన వదనొ భూత్వా కృత్వా శిరసి చ అ~ంజలిమ్ |
      సుగ్రీవస్య శుభౌ మూర్ధ్నా చరణౌ ప్రత్యపీడయత్ || 40


    • ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే ఆదికావ్యే సుందరకాణ్డే ద్విషష్టితమః సర్గః